LITERATURA SZTUKA FILOZOFIA SPOŁECZEŃSTWO
______________________________________________________________________


„Krytyka Literacka” 3-4/2019, English edition


CONTENTS

From the editors: Thrasymachus, Czesław Miłosz

● Robin Stout GUIDE TO THE LOVE SONG OF J. ALFRED PRUFROCK
● David Day POEMS
● Erica Mapp POEMS
● Thomas D'Adamo BACACAY BY WITOLD GOMBROWICZ
● Otis Kidwell Burger POEMS
● Anne Weichberger POEMS
● Thomas D’Adamo BARBARA
● William Heyen PIETY AND HOME IN WHITMAN AND MIŁOSZ
● Tomasz Marek Sobieraj POEMS
● Anna K. J. Issaïeff PHENOMENOLOGY AND AESTHETICS
● Jeffrey Paul Hoffman POEMS
● Isabella Degen CHRISTIAN MEDARD MANTEUFFEL—A POET IN THE SHADOW OF POLISH LITERATURE
● Christian Medard Manteuffel POEMS
● Dovid Katz ANTISEMITISM IN THE SHTETL
● Ludwig von Mises LAISSEZ FAIRE OR DICTATORSHIP

Engravings: Anonymous (after Raphael Santi), Giuseppe Arcimboldo, 
Jacopo de’Barbari, Nicolas Beatrizet, Giulio Bonasone, 
Marco Dente, Albrecht Dürer, Pieter Bruegel the Elder, 
Hendrick Goltzius, William Hogarth, Lucas van Leyden, 
Andrea Mantegna, Bartholomeus Spranger

Order printed edition: editionssurner@gmail.com
Download digital edition: Archiwum "Krytyki Literackiej"
Read online: ISSUU 




„Krytyka Literacka” 2/2019


Słowo na lato: Janusz Najder, Tomasz Marek Sobieraj

WIERSZE:
● David Day
● Jekatierina Polgujewa
● Andriej Bazilewskij
● Peter Thabit Jones
● Jacek Świerk
● Anatolij Kobienkow
● Bułat Okudżawa
● Aleksandr Chaczyński
● Dawid Samojłow
● Lira Abdullina
● Osip Mandelsztam
● Stanley H. Barkan
● Erik La Prade
● Tomasz Marek Sobieraj

Przekłady: Anna Bednarczyk, Adam Szyper, Jacek Świerk

Ilustracje: Heirich Aldegrever, William Blake, Jacob Brink, Theodor de Bry, Mistrz z Die, Hendrick Goltzius, Theodor van Kessel, Lucas Kilian, Charles Meyron, Marcantonio Raimondi, Aegidius Sadeler II, James McNeill Whistler

Cena egzemplarza papierowego wynosi 10 zł. Pismo można otrzymać dokonując wpłaty (mile widziana większa kwota) na konto dowolnego hospicjum i wysyłając potwierdzenie na adres e-poczty redakcji.


Wersję cyfrową pisma można pobrać bez opłat z Archiwum "Krytyki Literackiej" lub czytać online na ISSUU


Tomasz Marek Sobieraj w The Yale Club of New York


21. czerwca odbędzie się spotkanie w prestiżowym klubie absolwentów Yale promujące wybór poezji T. M. Sobieraja „Fourteen Minutes” wydany przez Cross-Cultural Communications. Wiersze przełożył amerykański poeta, eseista i krytyk Erik La Prade, autorem słowa wstępnego jest William Heyen, wybitny poeta, profesor literatury Uniwersytetu Stanu Nowy Jork w Brockport; recenzje wierszy napisali znani poeci i pisarze: Harry Nudel, Peter Thabit Jones i Niels Hav. Książka jest dostępna w księgarni Amazon https://www.amazon.com/Fourteen-Minutes-Tomasz-Marek-Sobeiraj/dp/0893042846/ref=sr_1_1?keywords=Fourteen+Minutes+Tomasz+Sobieraj&qid=1555096704&s=gateway&sr=8-1 Na stronie księgarni opublikowane są również fragmenty wstępu i recenzji.



Zmarł Andriej Bazilewskij


Z wielkim żalem informujemy, że w wieku 62 lat zmarł Andriej Bazilewskij, nasz przyjaciel, wieloletni współpracownik „Krytyki Literackiej”, poeta, tłumacz literatury polskiej i serbskiej, wydawca, profesor literatury światowej w Rosyjskiej Akademii Nauk w Moskwie. Człowiek wielkiego serca, skromności i niebywałej pracowitości. Andriej przełożył na język rosyjski niemal wszystkie dzieła Stanisława Ignacego Witkiewicza, był redaktorem i wydawcą rosyjskojęzycznej serii książek „Kolekcja Literatury Polskiej” i dwujęzycznej „Polsko-rosyjskiej biblioteki poetyckiej”, w których opublikował najważniejsze dzieła literatury polskiej XX i XXI wieku.


„Krytyka Literacka” 1/2019



Słowo na wiosnę: Stanisław Ignacy Witkiewicz
● Michał Bąkowski „RYNNA NARODOWEGO FARYZEIZMU”
● Adrian Ligęza WIERSZE
● Jacek Świerk WIERSZE
● Andrzej Walter POEZJA JEST TYLKO SNEM (recenzja: Tomasz Marek Sobieraj, „Dwoje na wzgórzu”)
● Stary chrzan MINOTAUR W NIEEUKLIDESOWYM LABIRYNCIE
● Remigiusz Czyżewski WIERSZE
● Isabella Degen CHRISTIAN MEDARD MANTEUFFEL – POETA W CIENIU POLSKIEJ LITERATURY
● E. J. Koh  WIERSZE
● Anna Mila Milewska  WIERSZE
● Stanisław Dłuski FILOZOFIA PONOWOCZESNA Z PERSPEKTYWY POETY
● Andriej Bazilewskij WIERSZ
● Andriej Bazilewskij ODPRYSKI TĘCZY.WSPÓŁCZESNA POEZJA ROSYJSKA
● Jekatierina Polgujewa  WIERSZE
● Oleg Skobla WIERSZE
● Wojciech Józef Rogowski WIERSZE
● Anna K. J. Issaieff  FENOMENOLOGIA I ESTETYKA
● Tomasz Marek Sobieraj WYCIECZKA

Przekłady: Anna Bednarczyk, Piotr Pacześniak

Ilustracje:Pieter van der Heyden, Georgia O’Keeffe, Louis Lagrenée, Lucas van Leyden, Melchior Meier, Marcantonio Raimondi, Tomasz Marek Sobieraj, Leonardo da Vinci

Cena egzemplarza papierowego wynosi 10 zł. Pismo można otrzymać dokonując wpłaty (mile widziana większa kwota) na konto dowolnego hospicjum i wysyłając potwierdzenie na adres e-poczty redakcji.

Wersję cyfrową pisma można pobrać bez opłat z Archiwum "Krytyki Literackiej" lub czytać online na ISSUU






















Biblioteka „Krytyki Literackiej”: Stanley H. Barkan, WIERSZE WYBRANE


Przekłady z jęz. angielskiego: Adam Szyper, Tomasz Marek Sobieraj, Jacek Świerk.

Stanley H. Barkan urodził się w 1936 roku w Brooklynie w Nowym Jorku. Jego poezja nazywana jest często „midraszowską”, i chociaż to określenie jest uzasadnione, to jedynie w części. Zaczynał bowiem od czystej liryki, później, po studiach nad poezją japońską, zafasynował go imagizm, kierunek w poezji angielskiej i amerykańskiej popularny głównie na początku XX wieku, przeciwstawiający się romantyzmowi i idealizmowi, a który powstał pod wpływem poezji Dalekiego Wschodu i zapoczątkował ruch modernistyczny. W latach 80. Barkan ewoluował w stronę dramaturgii i narracji, a w latach 90. w jego poezji pojawił się judaizm, zarówno w swojej warstwie czysto duchowej, religijnej, jak i kulturowej. (...)

Chociaż każdy tekst artystyczno-literacki zawiera nieskończoną ilość interpretacji, często równoprawnych, i zależnych od świadomości czytelnika, to fundament interpretacji nie podlega. U Barkana jest on rodzajem opowieści o ludziach, miejscach, rzeczach, sytuacjach, na którym autor w swoich najlepszych utworach stawia coś, co wznosi tę poezję z poziomu relacji na poziom kreacji – jest to właśnie midraszowska z ducha refleksja połączona z umiejętnością prowadzenia niewymuszonego dialogu, nienatrętnego stawiania pytań i szukania odpowiedzi na nie.

Wyboru i przekładu utworów do tego zbioru dokonało trzech poetów. Każdy z nich uprawia odmienny rodzaj liryki, każdy z nich wybrał inne wiersze, i każdy z nich zostawił w przekładach cząstkę siebie. I chociaż sam Barkan w wierszu Forgetting Jerusalem przytacza włoskie powiedzenie „traduttore, traditore”, czyli że tłumacz jest zdrajcą, osądowi czytelnika zostawiamy, na ile jest ono prawdą.

[Ze wstępu Tomasza Marka Sobieraja]

Książka jest do nabycia w redakcji „Krytyki Literackiej” i w księgarni Amazon. Eegzemplarze recenzenckie wysyłamy bezpłatnie.




















„Krytyka Literacka” 3-4/2018, English issue


CONTENTS

● Patricia Carragon POEMS
● Erik La Prade A POET’S FRIEND
● Adrian Ligęza POEMS
● David Day AN OPEN LETTER IN DEFENCE OF SUSAN
SONTAG’S EQUATION: COMMUNISM EQUALS FASCISM
● Erica Mapp POEMS
● David Day POEM
● Steve Dalachinsky POEMS
● Isabella Degen ON THE TRACES OF SALVADOR DALI
● Barry Wallenstein POEMS
● Wiliam Heyen ESSAY BEGINING & ENDING
WITH POEMS FOR WHITMAN
● Jacek Świerk POEMS
● Jeffrey Wright POEMS
● Peter Thabit Jones, Tomasz Marek Sobieraj THE ART OF POETRY
● Peter Thabit Jones POEMS
● Niels Hav POEMS
● Yuko Otomo POEMS
● Harry Nudel TEDUCATION
● Joanna Turek PHILOSPHY OF PHOTOGRAPHY,
PHOTOGENICITY OF PHILOSOPHY
● Tomasz Marek Sobieraj POEMS
● RUSSIAN FILM FESTIVAL

Front & back cover art: Albrecht Dürer
Photographs: Tomasz Marek Sobieraj

Order printed edition: editionssurner@gmail.com
Download digital edition: Archiwum "Krytyki Literackiej"
Read online: ISSUU 



















Marina Cwietajewa IDZIESZ W STRONĘ ZACHODU SŁOŃCA


Wspólna publikacja „Krytyki Literackiej” (wyd. Editions Sur Ner) i moskiewskiego wydawnictwa Wahazar w ramach Rosyjsko-Polskiej Biblioteki Poetyckiej: Klasyka. Wiersze wybitnej rosyjskiej poetki w wyborze Andrieja Bazilewskiego i przekładach Anny Bednarczyk oraz Mieczysława Jastruna, Anny Kamieńskiej, Joanny Salamon, Seweryna Pollaka i innych. Egzemplarze recenzenckie można zamawiać w redakcji „Krytyki Literackiej”.


„Krytyka Literacka” 2/2018


Słowo na lato: Paweł Jasienica, Józef Mackiewicz
● Adrian Ligęza WIERSZE
● Andrzej Walter JAK ODBIĆ SIĘ OD DNA
● Artur Dudziński KOTŁOWNIE
● Lisa Grunberger WIERSZE
● Erik La Prade WIERSZE
● Wiktor Gołuszko O KRYTYCE I FIZYCE KWANTOWEJ
● Andriej Bazilewskij WIERSZE
● Michał Łukowicz WIERSZE
● Zbigniew Mirosławski WIERSZE
● Marcin Choiński PIONKIEM W FIGURY
● Andrzej Walter POWRÓT SZCZĘŚCIARZA (recenzja: David Day „Powrót Ulissesa. Wiersze wybrane")
● David Day WIERSZE
● William Heyen WIERSZE
● Agnieszka Stelmach ZRÓWNOWAŻONY ROZWÓJ – MARKSISTOWSKA ZARAZA
● Tomasz Marek Sobieraj OGÓLNA TEORIA JESIENI (fragmenty powieści)

Przekłady: Anna Bednarczyk, Jacek Świerk

Ilustracje: Felix Bracquemond, Gerrit Dou, Pieter van der Heyden, Max Klinger, Pierre Etienne Moitte, Rembrandt van Rijn, Andrea del Sarto

Cena egzemplarza papierowego wynosi 10 zł. Pismo można otrzymać dokonując wpłaty (mile widziana większa kwota) na konto dowolnego hospicjum i wysyłając potwierdzenie na adres e-poczty redakcji. 

Wersję cyfrową pisma można pobrać bez opłat z Archiwum "Krytyki Literackiej" lub czytać online na ISSUU

Zapraszamy do lektury 



Biblioteka „Krytyki Literackiej”: Tomasz Marek Sobieraj DWOJE NA WZGÓRZU


(…) są to z jednej strony wiersze zmysłowe, gęste, z bujną frazą, w których autor delektuje się krajobrazami, zmiennymi porami roku, zanurza poetycki świat w żywiołach przyrody. Na drugim biegunie pojawiają się zaś wiersze spokrewnione z poezją zen, czyli dążące do syntezy, ascetyczne, celnie trafiające w samo sedno. (…) formę cechuje przejrzystość i jasność, osiągnięte dzięki doskonalej organizacji materii słownej, organizacji charakterystycznej dla autora, który – dodajmy – jest nie tylko poetą, krytykiem i prozaikiem, ale też artystą fotografikiem mającym na swoim koncie międzynarodowe sukcesy. Zmysł kompozycji stanowi dla niego niezwykle ważny walor wykorzystywany również poetycko. Bardzo podoba mi się klimat (…) osiągany dzięki mistrzowskiemu operowaniu obrazem poetyckim. Plastyczność wierszy oraz ich przestrzenność i surowa konkretność nasuwają mi analogie z poezją amerykańską, między innymi z Whitmanem, Sandburgiem, Frostem… (…)

[ze wstępu Józefa Barana]


(…) „Wspomnienia mijają szybko – /z pierwszym promieniem/słońca” –  czytamy w wierszu Park Źródliska; jest on tak bogaty w obrazy, że aż doznaję zawrotu głowy, oszałamia mnie, podnosi ciśnienie i muszę go na moment odkładać. A jednak do niego powracam (…). Dwoje na wzgórzu zapiera dech w piersiach tak, jak Park Źródliska. Ale żeby odpowiednio oddać jego nastrój i język, muszę posłużyć się  prozą poetycką. Jestem analitycznie bezradny wobec takiej gęstości i plastyczności opisu. To żywy organizm, wręcz osoba, która drży, przeżywa, rumieni się, blednie i oddycha, a nie jałowy, lingwistyczny  zlepek słów. Czuję się, jakbym rozgrzany wskoczył do zimnej, źródlanej wody. (…)

[z posłowia Jacka Świerka]

Wersja papierowa książki dostępna w redakcji. PDF tutaj

















Biblioteka „Krytyki Literackiej”: David Day POWRÓT ULISSESA. Wiersze wybrane


Przekład z jęz. angielskiego Tomasz Marek Sobieraj, Jacek Świerk

David Day urodził się w 1939 roku w Chicago. Studiował historię, literaturę i ekonomię na Uniwersytecie Roosevelta, w Instytucie Sił Zbrojnych i na Uniwersytecie Kansas. Służył w armii USA, pracował jako kierowca ciężarówki, doker, łowca aligatorów, wędrował po świecie, prowadził własną firmę. Przyjaźnił się z wieloma pisarzami, m.in. z Allenem Ginsbergiem, Johnem Ashberym, Williamem Burroughsem, Normanem Mailerem; w domu poety w górach Catskill gościł Sławomir Mrożek. (…) Twórczość poetycką Davida Daya charakteryzuje autentyczny, niezależny, męski ton – i pewna związana z nim szorstkość oraz brutalny niekiedy realizm – ale też przejrzystość, empatia, dojrzałość, samoświadomość, dystans do świata i siebie, obecność natury i bycie z naturą; (…) to typowy amerykański rolling stone i poeta z urodzenia. W przeciwieństwie do poetów z nadania i poetów pielęgnujących miłość własną, którzy, jak pisał Horacy, „klecą wiersze, nie wiadomo po co”, Day ma o czym pisać, bo tułał się po świecie niczym Ulisses. Przemierzył też Amerykę: pieszo, w wagonach pociągów towarowych i ciężarówkach, poznał zatem życie nie z gazet, telewizji i okien apartamentowca; żył z pracy, a nie pasożytował na państwowych stypendiach i ciepłych posadach. Jego twórczość do dzisiaj formuje doświadczenie, a nie poza, świat realny, a nie marzenie, historia, a nie wyobraźnia, konsekwentnie więc poeta służy prawdzie – i sztuce, która, jak powiada bliski mu taoizm i chan, jest drogą życia.

[ze wstępu Tomasza Marka Sobieraja]

Wersja papierowa książki dostępna w redakcji. PDF tutaj




„Krytyka Literacka” 1/2018


Słowo na wiosnę: Stanisław Ignacy Witkiewicz
● Magdalena Lara DLACZEGO DYKTANDA SĄ TAKIE SKUTECZNE?
Dyktando jako narzędzie konstruowania tożsamości narodowej na tle praktyk szkolnych
● Marta Pietraszek BOHATER TRAGICZNY
● Andrzej Jaroszyński NEAL ASCHERSON The Death of the Fronsac
● Arkadiusz Frania JELEŃ, CZYLI O POJEMNOŚCI ESEJU
● Edward Harentz WIERSZE
● Jerzy Lengauer EMILIA WALCZAK Po drodze z Tadeuszem Nowakowskim. Spacerownik
● Jekatierina Poljanskaja ODPRYSKI TĘCZY. WSPÓŁCZESNA POEZJA ROSYJSKA (VII)
● Tatiana Siemionowa WIERSZE
● Witalij Dmitrijew WIERSZE
● Christian Medard Manteuffel ELSE LASKER–SCHÜLER – POETKA MIŁOŚCI NIEMIECKIEGO EKSPRESJONIZMU
● MATEUSZ SKRZYŃSKI: PIĘŚĆ, SKOWYT ORAZ GŁODUJĄCE PSY
● Tomasz Marek Sobieraj OGÓLNA TEORIA JESIENI (fragmenty powieści)
● Witold Egerth, Tomasz Marek Sobieraj OGÓLNA TEORIA JESIENI Rozmowa o książce i nie tylko
● Bruno Schulz LIST DO JULIANA TUWIMA
● XI FESTIWAL FILMÓW POLSKICH „WISŁA”

Przekłady: Anna Bednarczyk, Kalina Izabela Zioła

Ilustracje: Luca Cambiaso, Hokusai, Max Klinger, Torii Kyonaga, Okumura Masanobu, Félix-Jacques-Antoine Moulin, Marcantonio Raimondi,

Cena egzemplarza papierowego wynosi 10 zł. Pismo można otrzymać dokonując wpłaty (mile widziana większa kwota) na konto dowolnego hospicjum i wysyłając potwierdzenie na adres e-poczty redakcji.

Wersję cyfrową pisma można pobrać bez opłat z Archiwum "Krytyki Literackiej" lub czytać online na ISSUU

Zapraszamy do lektury


















 

„Krytyka Literacka” 4/2017


Słowo na zimę: Paweł Jasienica
● Magdalena Lara „ABECADŁO WOLNYCH DZIECI” Różnice w wyobrażeniach patriotyzmu z 1926 i 2015 roku
● Artur Dudziński ADELA
● Andriej Bazilewskij ODPRYSKI TĘCZY. WSPÓŁCZESNA POEZJA ROSYJSKA (VI)
● Aleksandr Wasiljew WIERSZE
● Marina Strukowa WIERSZE

 COMPOSITAE NA ŻYCIE I ŚMIERĆ ROMANA KNAPA
 
● Małgorzata Köhler „SZUKAM PRACY”
● Roman Knap SZUKAM PRACY
● Roman Knap O WIERSZU SZUKAM PRACY
● Alx z Poewiki OJCIEC I SYN. Rzecz o wierszu Jaskółka Romana Knapa
● Roman Knap JASKÓŁKA
● Małgorzata Köhler ZABIĆ JASKÓŁKĘ
● Roman Knap ELF Z FELLOW
● Roman Knap WIERSZE
● Roman Knap KILKA TEKSTÓW OSTATNICH
● Roman Knap WOJNA I POKÓJ
● Małgorzata Köhler ŚMIERĆ HERETYKA

Przekłady: Anna Bednarczyk

Ilustracje: Stefano della Bella, Marco Dente, Albrecht Dürer, Max Ernst, Giorgio Ghisi, Pieter van der Heyden, Max Klinger, Andrea Mantegna, Rembrandt van Rijn, Tomasz Marek Sobieraj

Cena egzemplarza papierowego wynosi 10 zł. Pismo można otrzymać dokonując wpłaty (mile widziana większa kwota) na konto dowolnego hospicjum i wysyłając potwierdzenie na adres e-poczty redakcji.

Wersję cyfrową pisma można pobrać bez opłat z Archiwum "Krytyki Literackiej" lub czytać online na ISSUU 

Zapraszamy do lektury.






















Patronat medialny „Krytyki Literackiej”: XI Festiwal Filmów Rosyjskich „Sputnik Nad Polską”


XI Festiwal Filmów Rosyjskich „Sputnik nad Polską” odbędzie się w dniach 2 – 12 listopada w warszawskich kinach Luna, Elektronik oraz Iluzjon. Na repliki Festiwalu zapraszamy widzów do kin w całej Polsce od listopada do marca 2018 roku. Szczegóły na http://www.sputnikfestiwal.pl/



Biblioteka „Krytyki Literackiej”: David Day FIVE MINUTES TO MIDNIGHT


David Day studiował historię, literaturę i ekonomię na Uniwersytecie Roosevelta, w Instytucier Sił Zbrojnych i na Uniwersytecie Kansas. Służył w armii USA, pracował m.in. jako kierowca ciężarówki, doker, łowca aligatorów, wędrował przez Amerykę Północną, prowadził własną firmę. Przyjaźnił się z wieloma pisarzami, m.in. a Allenem Ginsbergiem, Johnem Ashberym, Williamem Burroughsem, Normanem Mailerem; w jego domu w górach Catskill gościł Sławomir Mrożek. Utwory poetyckie Davida Daya oraz artykuły publicystyczne i korespondencje (w tym z Polski, dotyczące ruchu solidarnościowego, który wspierał) ukazywały się w licznych pismach amerykańskich. Zbiór Five Minutes to Midnight jest wyborem poezji Davida Daya przygotowanym przez poetę, Erika La Prade i Tomasza Marka Sobieraja. Książka w wersji papierowej dostępna jest w USA, wersja PDF do pobrania tutaj

David Day was born in Chicago in 1939. He started writing poetry in 1958, yet between then and now, his voice has remained consistently original. (...)
One of the strengths of Day’s poetry is the way it creates the places he knows as he encounters them, and like Sherwood Anderson’s short stories or Carl Sandburg’s poetry, Day’s poetry locates and transcends the region he is writing about. 
The sense of place in David’s poetry runs the gamut from exotic, mysterious or fleeting to mundane, like the places we live in and move through, which are filled with beauty, boredom, fear. Thematically, traveling, transformation, nature, survival, and place or region are the major concerns in Day’s poetry. 

Erik La Prade

Book available only in the USA, free PDF version here